Nieznani mieszkańcy miasta. Raport o szczurach wolno żyjących

Kiedy mówimy o ochronie zwierząt w mieście, prawie nigdy nie mówimy o szczurach. Mówimy o jeżach, którym buduje się domki. O ptakach, którym stawia się karmniki. O kotach wolno żyjących, którym należy się dokarmianie i sterylizacja. 

Tymczasem zwierzę, które być może najlepiej przystosowało się do życia u naszego boku – które rozumie nasze miasta lepiej niż wielu ludzi – w ogóle nie pojawia się w tych dyskusjach. Szczur nie istnieje w naszych głowach jako „mieszkaniec miasta”. Funkcjonuje jako problem. Jako wadliwy element infrastruktury.  

Pierwszy taki raport w Polsce 

Ten raport jest pierwszym w Polsce tak kompleksowym opracowaniem poświęconym szczurom wolno żyjącym – ich biologii, miejscu w kulturze oraz statusowi prawnemu. 

To próba przywrócenia widzialności gatunkowi, który od wieków towarzyszy człowiekowi, a mimo to pozostaje poza granicami współczucia czy nawet zainteresowania. Pokazujemy, że szczur jest zwierzęciem czującym – zdolnym do cierpienia, lęku, ciekawości, przywiązania i empatii. 

Prawo mówi jedno. Praktyka – drugie. 

Polskie prawo chroni wszystkie zwierzęta kręgowe przed zbędnym cierpieniem. W praktyce jednak wciąż stosowane są metody uśmiercania szczurów, które z humanitaryzmem nie mają wiele wspólnego. 

Zabijanie zwierząt z powodów sanitarnych może być legalne tylko wtedy, gdy odbywa się w sposób humanitarny. To nie detal. To wymóg. 

Zaproszenie do zmiany perspektywy 

Wierzymy, że ta publikacja stanie się punktem wyjścia do poważnej, merytorycznej rozmowy – o etyce, prawie i nowoczesnym projektowaniu miast. O współistnieniu, które nie oznacza naiwności, ale odpowiedzialność.